اشاره کردیم که یکی از عوامل تقویت  و اتحاد نیروهای مذهبی مبارزه با بهائیت بود که از همان شهریور 1320به این سو آغاز شد. این مبارزه؛ افزون بر آن که مذهبی ها را متشکل تر می کرد ؛روی ادبیات دینی این دوره نیز تاثیر زیادی داشت.شاید اولین اشاره ها در این باره ؛ مطالبی است که در سال 1323 در مجله آیین اسلام انتشار یافته و برای مثال ؛ از تعدادی بهائی یاد شده که در زاهدان کتاب های اسلامی را می سوزانند و به جای آن "کتب قصص خارجی و کتب ضاله" را در انظار منتشر می کنند.و باز در همین نشریه پس از نقل مقاله ای درباره نفوذ بهائیت در جهرم می نویسد:"بعد از شهریور 1320 طغیان بهائی ها در ایران بیشتر شده و در دوایر دولتی پست های حساسی را اشغال نموده و به تبلیغات خود ادامه می دهند"

طرف خطاب شاکیانی که از شهرها مبادرت به فرستادن این قبیل نامه ها و تلگراف ها می کردند ؛ مقامات دولتی ؛ علمای تهران و شهرستانها و اندکی پس از استحکام مرجعیت آیت الله بروجردی ؛ شخص ایشان بود . مرحوم حجت الاسلام فلسفی در خاطرات خود به تفصیل به شرح فعالیت بهائیان و مبارزه مذهبی ها با آنان پرداخته است . در واقع هراس مردم متدین از آن بود که بهائیان آزادانه وارد دستگاه اداری و آموزشی کشور شده و حتی به دربار نیز نزدیک شده اند. بهائیان در این دوره ؛ راه موفقیت خود را نفوذ در دستگاه اداری کشور می دانستند و از هیچ کوششی در این مسیر فرو گذار نبودند این موضوع مورد تائید اکثر مورخین معاصر میباشدو دقت در نقشه های تبلیغی بهائیت نیز موید همین موضوع  است ؛ البته آیت الله بروجردی آن را دریافته بود وبا شدّت به مقابله با این نقشه پلید می پرداخت. طبیعی بود که آنان با استفاده از موقعیت به دست آمده و نفوذ  در ادارات مختلف ؛ به ویژه آموزش و پرورش ؛ بهتر می توانستند به کار تبلیغ بهائیت بپردازند. در شکایتی که در آن زمان از مردم نهاوند رسیده با اسم و مشخصات ؛ نام بهائیانی که رئیس بانک ملی ؛  متصدی انحصار تریاک ؛ بازرس دخانیات و معلم بوده اند ؛ درج شده است.

طی سال 1325 به بعد سیل شکایات از شهرهای مختلف درباره نفوذ بهائی ها به دست آیت الله برجردی و مسئولان دولتی می رسید و ایشان در هر فرصت با دادن تذکراتی به دولتی ها ؛ می کوشید تا از نفوذ آنان جلوگیری کند . یکبار آیت الله بروجردی در 28 شهریور 1328 ضمن نامه ای به آقای فلسفی نوشت که (( ایجاد نفوذ و تقویت این فرقه از روی عمد و قصد است  نه خطا و سهو و تظاهراتی که نادرأ (از سوی دولت) شود برعلیه آنان مشاهده می شود؛ فقط و فقط تظاهر و اغفال حقیقت است نه حقیقت )).      

با شکست دیکتاتوری رضا شاه و تبعید وی در 25 شهریور 1320 شمسی ؛ مردم ایران که طی یک دوره شانزده ساله –بلکه بیست ساله – در غفلت تجدد فرو رفته و آن را با کابوس های وحشتناک  استبداد پشت سر گذاشته بود؛ یکباره بیدار شده و خود را از استبداد شاهی آزاد و رها دیدند .در تمام مدت؛ مبارزانی وجود داشتند که با آفریدن حماسه هایی مانند قیام مسجد گوهرشاد؛چراغ مقاومت را روشن نگاه داشتند ؛ اما توده مردم در روند رو به رشد تجددو در گمان رسیدن به بهشت مدرنیسم؛ به خوابی عمیق فرو رفته بودند. در این میان ؛ دین و تبلیغات دینی پیش از همه درتنگنا قرار گرفته بود؛ زیرا از سوی مشاوران شاه ؛ دین؛ بعنوان یک پدیده کهنه و پوسیده تلقی می شد ؛ پدیده ای که مانعی بزرگی سر راه تجدد به حساب می آمد.

فرار رضا شاه و به دنبال ان در هم ریختن نظام استبدادی و گسستن نظام ارتش و امنیه و شهربانی ؛ و هم چنین اوضاع نابسامان و پریشان ناشی از آغاز جنگ جهانی دوم ؛ زمینه ای را برای  آزاد شدن مردم از قید وبندی که شانزده سال تمام گرفتارش بودند؛فراهم کرد.

در فضای نسبتاً آزاد جدید؛ گروه ها و احزاب زیادی از دل مردم یا با حمایت روس ها و انگلیسی ها که تهران را اشغال کرده بودند. شکل گرفت . گروه هایی که در هر کدام مرام و آرمان خاصی داشتند و برای ترویج آن میان مردم تلاش می کردند. زمانی که در سال 1323 روند شکست آلمان ها آغاز شد و کنفرانس تهران برای تصمیم گیری جهت انتقال نیرو از طرف ایران بسوی شوروی در دفاع از این کشور در برابر تهاجم آلمان با شرکت استالین ؛چرچیل و روزلت تشکیل شد ؛(27نوامبرتا اول دسامبر1943/5-9 آذر1322) اوضاع ایران نابسامان بود . پس از آن نیز؛ برای مدتی ایران با حرکت تجزیه طلبانه فرقه دمکرات آذربایجان روبرو بود تا آنکه شورش پیشه وری در آذر سال 1325 سرکوب شد و آرامش نسبی بر ایران حکمفرما گردید.

اندکی بعد؛ در سال 1327 شاه جوان( محمد رضا پهلوی )؛ که از یک سوٌقصد جان سالم بدر برده بود ؛ با بهانه قرار دادن این اقدام ؛ بر آن شد تا بر اوضاع مسلط گردد و روش استبدادی پدرش را بنوعی دیگر زنده کند . اما کشته شدن هژیر(نخست وزیر) در آبان سال 1328 آن هم به دست یک گروه اسلامی؛ راه را برای انتخابات نیمه آزاد مجلس شانزدهم فراهم کرد . در این دوره بحث نفت بالا گرفت؛ اما به مانع رزم آرا(نخست وزیر) برخورد کرد. ترور رزم آرا که به توصیه اعضای برجسته جبهه ملی و به دست فدائیان اسلام رخ داد؛ راه را برای ملی شدن نفت باز کرد . جبهه ملی به قدرت رسید؛ دکتر مصدق نخست وزیر شد ؛ و صنعت نفت ملی گردید.

از اواخر سال 1329 تا 28 مرداد1332 ایران تجربه یک دوره آزاد را پشت سر گذاشت؛ اما به دلایلی نتوانست ازآن بهره برداری مناسب کند . با اوج گرفتن اختلاف میان جناح هایی که هرکدام سهمی در برپایی دولت ملی داشتند و با هدف دست یابی به قدرت یا جلوگیری از استبداد ؛ در براندازی نظام مشارکت کرده بودند ؛ راه برای کودتای 28 مرداد هموار شد . بدین ترتیب استبدادی که از زمان رضاخان با تکیه بر نسلی از روشنفکران متجدد معتقد به مدرنیزه کردن کشور از طریق زور پا گرفته بود ؛ بار دیگر استقرار یافت . طی این سالها؛ چند دسته از جریان های سیاسی –فکری وابسته به نحله های مختلف ، در صحنه سیاست و فرهنگ ایران پدید آمد .این گروه ها عبارت بودند از نیروهای مذهبی ‌ گروه های مارکسیستی و گروه های ملی و فرقه بهائیت.

•  
• حضرت آیت الله خمینی(ره) این چهره درخشان روحانیت و شخصیت ممتاز و برجسته ضد استبدادی و ضد استعماری از سنین جوانی گام در راه مبارزه با انحرافات فکری و عقیدتی و سیاسی که برعلیه اسلام و تشیع شکل گرفته بود، گذاشتند.
• ایشان بخوبی به نقشه های پشت پرده حوادث و جریانات مملکت پی برده و به طرح خطرناک استعمار خارجی و استبداد داخلی در کنار گذاشتن روحانیت و کم رنگ نمودن عقاید اسلامی برای فراهم شدن زمینه تسلط براین مملکت و سایر ممالک اسلامی آگاه بودند و هر زمان که اقتضا می کرد دست به افشاگری علیه این جریانات خطر ناک میزدند.
• هنگامی که ایشان احساس کردند احمد کسروی با مطرح نمودن"پاکدینی" در صدد استحاله فرهنگ ایران از اسلام برآمده و از طرف دیگر "وهابیت" به بنیانها فکری تشیع حمله نموده است در سنین جوانی کتاب "کشف الاسرار "را به رشته تحریر در آوردند و درآن سالهای 1320 به پاسخگوئی به شبهات فرقه ضاله بهائیت هم پرداختند. سخن را کوتاه نموده وبه عنوان شاهد مثال به قسمتی از بیانات ایشان که در مرداد ماه 1356 و در استانه اوج گیری نهضت اسلامی مردم ایران ایراد شده است می پردازیم:
•  
• " اسلام و مذهب مقدس جعفری سدّی است در مقابل اجانب و عمّال دست نشانده انها ، جه راستی و چه چپی،و روحانیت که حافظ آن است سدّی است که با وجود آن اجانب نمی توانند به نحوی که دلخواه آنان است ،با کشورهای اسلامی وخصوصا با کشور ایران رفتار کنند. لهذا قرنهاست که با نیرنگهای مختلف برای شکستن این سدّ نقشه می کشند.گاهی از راه مسلط کردن عمّال خبیث خود بر کشورهای اسلامی و گاهی از راه ایجاد"مذاهب باطله:و ترویج بابیت و بهائیت و وهابیت و گاهی از طریق احزاب انحرافی. "

• بیاری خداوند تلاش خواهیم کرد با پیگیری سرفصلهای زیر به بررسی تاریخچه نفوذ بهائیت در ایران و واکنشهای حضرت امام خمینی(ره) به این جریان خطر ناک بپردازیم :
•  
• دور اندیشی امام خمینی در مبارزه با مکاتب انحرافی
• شرایط اجتماعی سالهای دهه 1320شمسی
• برنامه ریزی تبلیغی بهائیت در دهه های 20 و 30 شمسی
• واکنش روحانیت به تبلیغات بهائیت
• افزایش نفوذ بهائیان در اوائل دهه 40 شمسی
• واکنش امام خمینی به نفوذ بهائیان دراداره امور مملکتی